Biografia to dla mnie gatunek szczególny. Powinna być efektem długiej, cierpliwej pracy, która wyrasta z bardzo dobrej znajomości bohatera. Nie chodzi o wyśpiewywanie peanów na jego cześć ani o bezrefleksyjne powielanie legend. Najciekawsze biografie opierają się na rzetelnych informacjach, weryfikowalnych faktach i świadectwach, a jednocześnie są poprzetykane anegdotami i drobnymi ciekawostkami, które pozwalają zobaczyć człowieka z krwi i kości. Taka właśnie jest książka Liauta, czyli opowieść o jednym z najbardziej fascynujących artystów XX wieku, Andy'ego Warhola.
Warhol był postacią wymykającą się prostym definicjom. Był sprytny i delikatny, zdystansowany i łaknący uwagi, był genialnym strategiem własnego wizerunku, a zarazem człowiekiem dotkliwie samotnym.
Liaut rozbiera życie i twórczość Warhola na czynniki pierwsze. Przez ponad trzy dekady prowadził badania, docierając do osób, które naprawdę znały Warhola, rozmawiał z przyjaciółmi, współpracownikami, partnerami, ludźmi ze świata sztuki i show-biznesu. Dzięki ich świadectwom powstał portret wielowymiarowy i daleki od ideału.
Warhol, czyli „papież pop-artu”, twórca słynnych puszek zupy i seryjnych portretów gwiazd, w książce Liauta przestaje być jedynie ikoną reprodukowaną w nieskończoność na koszulkach i plakatach. Autor wskazuje na jego lęki, kalkulacje, drobiazgowość w budowaniu kariery. Odsłania kulisy działania Fabryki, miejsca, które było jednocześnie artystycznym laboratorium, ale i salonem towarzyskim i bezwzględną machiną produkcyjną.
To biografia pełna dramaturgii, ponieważ Warhol bywa tu wzruszający, kiedy zmaga się z poczuciem wyobcowania. Bywa irytujący, gdy cynicznie manipuluje otoczeniem, jest też kruchy, ale jednocześnie zadziwiająco odporny. Liaut nie wybiela swojego bohatera, ale też go nie osądza. Pozwala mówić faktom i świadkom.
Warhol Rozumiał mechanizmy sławy, konsumpcji i mediów, zanim stały się one przedmiotem akademickich analiz. W świecie, w którym obraz zaczął dominować nad słowem, on uczynił z obrazu narzędzie diagnozy i autopromocji.
Książka Liauta to nie tylko historia artysty, lecz także opowieść o Ameryce drugiej połowy XX wieku, o narodzinach kultury celebrytów, o przenikaniu sztuki i biznesu, o cienkiej granicy między autentycznością a kreacją. To lektura dla tych, którzy chcą zrozumieć, skąd wziął się fenomen Warhola i dlaczego wciąż tak silnie działa na wyobraźnię.
Srebrny Lis jest biografią, która spełnia moje oczekiwania wobec tego gatunku. Opiera się na solidnej wiedzy i wieloletnich badaniach, a zarazem nie rezygnuje z detalu, z anegdoty, z ludzkiego tonu. Dzięki temu Warhol przestaje być jedynie chłodnym symbolem pop-artu. Staje się człowiekiem: pełnym sprzeczności, słabości i błyskotliwości. A to w biografii najcenniejsze.
Komentarze
Prześlij komentarz